T1 კურსის თეორიული სილაბუსი არის ცოდნის ის ბაზისი, რომელიც პილოტს ინდივიდუალური სპორტსმენიდან თუ აქტივობიდან პროფესიონალ ეკიპაჟის მეთაურად აქცევს. აქ ყოველი დეტალი — აღჭურვილობის ფიზიკიდან მგზავრის ფსიქოლოგიამდე — პირდაპირ კავშირშია ფრენის უსაფრთხოებასთან.
აი, თეორიული სწავლების სილაბუსის სიღრმისეული და ვრცელი გაშლა:
ა. ტანდემ-აღჭურვილობის ფიზიკა და კონსტრუქცია
ტანდემ-აღჭურვილობა არ არის მხოლოდ "დიდი ზომის" სოლო ფრთა; ეს არის სპეციფიკური საინჟინრო გადაწყვეტა, რომელიც გათვლილია ექსტრემალურ დატვირთვებზე.
ფრთის დატვირთვის დიაპაზონი ($110-220$ კგ):
მცირე წონით ფრენა: როდესაც ეკიპაჟი მსუბუქია, ფრთა ნაკლებად მდგრადია ჩაკეცვების მიმართ და მისი მანევრირებადობა იკლებს.
მაქსიმალური წონით ფრენა: ფრთა ხდება ძალიან სტაბილური და სწრაფი, თუმცა იზრდება დაფრენის სიჩქარე და დატვირთვა სტრიპებზე.
სპრედერების (გადამბმელების) ტიპები: პილოტმა უნდა იცოდეს განსხვავება "მყარ" (Hard), "რბილ" (Soft) და "რეგულირებად" სპრედერებს შორის. მათი არჩევანი გავლენას ახდენს პილოტის და მგზავრის ურთიერთპოზიციაზე და ხილვადობაზე.
ტრიმერების მუშაობის პრინციპი: ტრიმერები ტანდემზე ცვლიან ფრთის შეტევის კუთხეს. მათი გაშვება (გახსნა) ზრდის სიჩქარეს ძლიერ ქარში, ხოლო მოჭერა აუცილებელია თერმიკებში ასვლისას და რბილი დაფრენისთვის.
ბ. მგზავრის ფსიქოლოგია და მართვა
ტანდემ-პილოტი უნდა იყოს კარგი ფსიქოლოგი. მგზავრის მენტალური მდგომარეობა პირდაპირ აისახება მის ფიზიკურ ქმედებებზე სტარტისას.
ბრიფინგის ხელოვნება: პილოტმა უნდა შეძლოს 30 წამში გასცეს მკაფიო ინსტრუქცია: "არ დაჯდე", "გაიქეცი ბოლომდე", "არ გაუშვა ხელი". ზედმეტი ინფორმაცია მგზავრს აბნევს.
შიშის მართვა: შიში ბუნებრივია. პილოტის მშვიდი ხმა და თავდაჯერებული მოძრაობები მგზავრს გადაეცემა. პილოტმა უნდა ამოიცნოს "ჩუმად პანიკაში" მყოფი მგზავრი, რომელიც სტარტისას შეიძლება გაშეშდეს.
რეაქციები ჰაერში: პილოტმა წინასწარ უნდა იცოდეს, როგორ მოიქცეს, თუ მგზავრს გული აერია ან პანიკური შეტევა დაეწყო. ამ დროს პრიორიტეტი ფრენის სასწრაფო დასრულება და მგზავრთან მუდმივი კომუნიკაციაა.
გ. აეროდინამიკა და მანევრირება ორმაგი წონით
ორმაგი წონა ნიშნავს უზარმაზარ ინერციას. ტანდემი არ პასუხობს მართვას ისე მყისიერად, როგორც სოლო ფრთა.
ინერციის მართვა: ნებისმიერი მანევრის დაწყებისას (მაგ. მოხვევა), ფრთას სჭირდება "მოსამზადებელი დრო". პილოტმა უნდა ისწავლოს "წინასწარი პილოტირება" (Anticipation).
„დიდი ყურების“ სპეციფიკა: ტანდემზე ყურების გაკეთება მოითხოვს დიდ ფიზიკურ ძალას. პილოტმა უნდა იცოდეს, როგორ გამოიყენოს წონით მართვა ყურებით ფრენისას.
სპირალის დინამიკა: ტანდემი სპირალში ბევრად უფრო სწრაფად აგროვებს ენერგიას. პილოტმა უნდა იცოდეს, როგორ აიცილოს თავიდან G-დატვირთვა, რომელმაც შეიძლება მგზავრს გონება დააკარგვინოს.
დ. საგანგებო სიტუაციები (Emergency Protocols)
ეს არის კურსის ყველაზე კრიტიკული ნაწილი. როდესაც ორი სიცოცხლე სასწორზეა, შეცდომის უფლება არ არსებობს.
ტანდემ-რეზერვის გამოყენება: პილოტმა უნდა იცოდეს, როდის არის რეზერვის გახსნის დრო. ტანდემ-რეზერვი უფრო დიდია და მისი გახსნის ძალა უფრო მეტია. მნიშვნელოვანია მგზავრის დაცვა რეზერვის გახსნისას.
მგზავრის პოზიცია ავარიული დაფრენისას: პილოტმა უნდა ასწავლოს მგზავრს ფეხების აწევა, რათა პილოტის სავარძელმა (რომელსაც აქვს პროტექტორი) მიიღოს დარტყმის ძირითადი ძალა.
ხეზე ან წყალში დაჯდომა:
წყალში: პილოტმა პირველ რიგში მგზავრი უნდა გაათავისუფლოს სავარძლიდან, რომ ფრთამ ქვეშ არ მოიყოლოს.
ხეზე: მთავარია მგზავრის სტაბილური ფიქსაცია ხეზე სამაშველო ჯგუფის მოსვლამდე.
რატომ არის ეს თეორია მნიშვნელოვანი?
თეორიული ცოდნა პილოტს აძლევს "ავარიულ გეგმას" ყოველი წამისთვის. როდესაც პილოტმა იცის, როგორ მუშაობს მისი აღჭურვილობა და მგზავრის ფსიქიკა, ის აღარ "რეაგირებს" მოვლენებზე, არამედ "მართავს" მათ.