პარაპლანის ლექსიკონი
პარაპლანის ტერმინოლოგიის, აღჭურვილობისა და ამინდის კონცეფციების ყოვლისმომცველი გზამკვლევი.
Ა
ასიმეტრიული კოლაფსი
ფრთის ერთი მხარის ჩაკეცვა ტურბულენტობის გამო. პილოტმა ჯერ საპირისპირო მუხრუჭით უნდა შეაჩეროს ტრიალი, შემდეგ გახსნას ჩაკეცილი მხარე.
აქსელერატორი
ფეხის სისტემა, რომელიც ამცირებს შეტევის კუთხეს და ზრდის სიჩქარეს. ტურბულენტურ ჰაერში მისი გამოყენება ზრდის კოლაფსის რისკს.
Გ
გრაუნდ-ჰენდლინგი
ფრთის მართვა მიწაზე — ამოწევა, ზენიტში დაკავება და ჩაქრობა. საბაზისო უნარი, რომელიც აფრენას უსაფრთხოს ხდის.
Ვ
ვარიომეტრი
ვერტიკალური სიჩქარის ხელსაწყო, რომელიც ხმოვანი სიგნალით ატყობინებს პილოტს სიმაღლის მოპოვებას ან დაკარგვას.
ვენტურის ეფექტი
ქარის სიჩქარის მკვეთრი მატება რელიეფის შევიწროებულ ადგილას — ხეობაში ან უღელტეხილზე. შეიძლება პილოტს წინსვლა შეუძლებელი გახადოს.
Თ
თერმიკი
მზისგან გამთბარი ჰაერის ამავალი ნაკადი. პილოტი მასში წრეზე ტრიალით იძენს სიმაღლეს.
Კ
კროს-კანტრი (XC)
ფრენა აფრენის ადგილიდან შორ მანძილზე, თერმიკებისა და ქარის გამოყენებით. მოითხოვს მარშრუტის დაგეგმვას და მეტეოროლოგიის ცოდნას.
Მ
მუხრუჭი (კლევანტა)
ფრთის უკანა კიდეზე მიმაგრებული სადავე, რომლითაც პილოტი მართავს მიმართულებას, სიჩქარეს და ასრულებს დაფრენის „ფლეარს“.
Პ
პლანირების კოეფიციენტი
რამდენ მეტრს გადის ფრთა ჰორიზონტალურად ყოველ ერთ მეტრ დაკარგულ სიმაღლეზე. მაგალითად 9:1 ნიშნავს 9 მეტრს წინ 1 მეტრ ვარდნაზე.
Რ
როტორი
ქაოსური საჰაერო მორევი დაბრკოლების უკანა (ქარმოფარებულ) მხარეს. ძალიან ტურბულენტურია — დამწყებთათვის კატეგორიულად აკრძალული ზონა.
Ს
სარეზერვო პარაშუტი
ჰარნესში ჩამონტაჟებული სამაშველო პარაშუტი, რომელიც პილოტმა ხელით უნდა გადააგდოს, როცა ფრთა კონტროლს აღარ ემორჩილება.
სტოლი (ვარდნა)
მდგომარეობა, როცა მუხრუჭების ზედმეტად დაწევის შემდეგ ჰაერის ნაკადი წყდება ფრთის ზედაპირს და ის კარგავს ამწევ ძალას.
Ტ
ტანდემ ფრენა
ფრენა ორადგილიან ფრთაზე სერტიფიცირებულ ტანდემ პილოტთან ერთად. მგზავრს წინასწარი მომზადება არ სჭირდება.
Ფ
ფლეარი
დაფრენის ბოლო ეტაპი: მიწასთან ახლოს ორივე მუხრუჭის ენერგიული ჩამოწევა, რომელიც აქრობს ჰორიზონტალურ სიჩქარეს რბილი დაჯდომისთვის.
ფრთის დატვირთვა
მთლიანი საფრენი წონის შეფარდება ფრთის ფართობთან (კგ/კვ.მ). მაღალი დატვირთვა ზრდის სიჩქარეს და მდგრადობას, მაგრამ ამძაფრებს რეაქციებს.
Ქ
ქაითინგი
ფრთის ზენიტში სტაბილურად დაკავება მიწაზე ქარის გამოყენებით. ავარჯიშებს pitch და roll კონტროლს.
ქარის ფანჯარა
ქარის სიჩქარისა და მიმართულების დიაპაზონი, რომელშიც კონკრეტული ლოკაციიდან აფრენა უსაფრთხოა. მის გარეთ ფრენა არ იწყება.
ქედზე ფრენა (სოარინგი)
სიმაღლის შენარჩუნება ფერდობზე აღმართული ქარის ნაკადში. მობრუნება ყოველთვის ქედიდან მოშორებით სრულდება.
Შ
შეტევის კუთხე
კუთხე ფრთის ქორდასა და შემხვედრი ჰაერის ნაკადს შორის. მისი ზრდა ზრდის ამწევ ძალას, მაგრამ კრიტიკულ ზღვარს გადაცილებისას ნაკადი წყდება და ხდება სტოლი.
Ჰ
ჰარნესი (სავარძელი)
სავარძელი, რომელშიც პილოტი ზის და რომელიც კარაბინებით უერთდება ფრთას. შეიცავს ზურგის დამცავს და ხშირად სარეზერვო პარაშუტის კონტეინერს.
E
EN სერტიფიკაცია
ევროპული სტანდარტი, რომელიც ფრთებს ყოფს A-დან D-მდე კლასებად პასიური უსაფრთხოების მიხედვით. EN-A ყველაზე უსაფრთხოა და სასწავლოა.
I
IPPI ბარათი
FAI-ის მიერ გაცემული საერთაშორისო დოკუმენტი, რომელიც სხვა ქვეყნებში ადასტურებს პილოტის კვალიფიკაციის დონეს.
S
SIV კურსი
წყლის თავზე ჩატარებული კურსი, სადაც პილოტი კონტროლირებად პირობებში იწვევს და ასწორებს სახიფათო სიტუაციებს.